Het overzicht
| Kindercoach | Kindertherapeut | Orthopedagoog(-generalist) | (GZ-)Kinderpsycholoog | |
|---|---|---|---|---|
| Titel beschermd? | Nee | Nee | 'Orthopedagoog-generalist' wel (Wet BIG); 'orthopedagoog' alleen niet | 'Gezondheidszorgpsycholoog' wel (Wet BIG); 'psycholoog' alleen niet |
| Opleiding | Private opleiding, € 479 – € 6.250, geen wettelijke eis | Private opleiding, vaak langer, soms post-hbo | Universitair (wo) pedagogiek + postmaster OG-opleiding | Universitair (wo) psychologie + postmaster GZ-opleiding |
| Register | Adiona, NFG, ABvC (beroepsverenigingen) | NFG, RBCZ, VIT (beroepsverenigingen) | BIG-register + NVO | BIG-register + NIP |
| Werkgebied | Alledaagse vragen binnen de normale ontwikkeling: faalangst, weerbaarheid, boosheid, slaap, vriendschappen, school | Lichtere klachten met therapeutische werkvormen (spel, creatief, lichaamsgericht) | Diagnostiek en behandeling bij leer- en ontwikkelingsproblemen | Diagnostiek en behandeling van psychische stoornissen (DSM) |
| Diagnose stellen? | Nee | Nee | Ja | Ja |
| Vergoeding | Hooguit aanvullende verzekering, afhankelijk van vereniging en polis | Idem | Basisverzekering of Jeugdwet mogelijk | Basisverzekering of Jeugdwet mogelijk |
| Wachttijd | Meestal binnen twee weken | Meestal kort | Vaak weken tot maanden | Vaak weken tot maanden |
| Kosten voor ouders | € 70 – 110 per sessie | € 70 – 120 per sessie | Vergoed bij indicatie; particulier € 100+ | Vergoed bij verwijzing; particulier € 100+ |
Kindercoach: kort, praktisch, zonder diagnose
Een kindercoach werkt oplossingsgericht met kinderen die ergens tegenaan lopen dat bij opgroeien hoort maar toch te groot voelt. Het traject is kort (vijf tot acht sessies), de ouders doen mee en het doel is dat het kind zelf iets anders kan. Er is geen wettelijke opleidingseis; de kwaliteit zit in de opleiding die de coach koos, de beroepsvereniging en de bereidheid om door te verwijzen. Lees wat een kindercoach doet.
Kindertherapeut: dieper, maar ook niet beschermd
Kindertherapeuten gebruiken therapeutische werkvormen (speltherapie, creatieve therapie, psychodynamisch werk) bij klachten die iets meer vragen dan coaching: rouw, angst, een scheiding die blijft hangen. De titel is niet beschermd en de opleiding is privaat; het verschil met een coach zit in de diepte en duur van de opleiding en meestal in de beroepsvereniging (NFG, RBCZ, VIT), wat weer bepaalt of ouders via een aanvullende verzekering kunnen declareren. Zie kindertherapeut opleiding.
Orthopedagoog: leren en ontwikkelen, met diagnostiek
Een orthopedagoog heeft een universitaire opleiding pedagogische wetenschappen en onderzoekt en behandelt kinderen met leer-, gedrags- en ontwikkelingsproblemen. Alleen de orthopedagoog-generalist (na een postmasteropleiding) is BIG-geregistreerd en mag zelfstandig diagnoses stellen en behandelen in de zorg. Orthopedagogen werken op scholen, in samenwerkingsverbanden, in de jeugdzorg en in eigen praktijken; via de gemeente (Jeugdwet) wordt de hulp vaak vergoed.
Kinderpsycholoog: psychische klachten en stoornissen
Een kinderpsycholoog is universitair opgeleid in de psychologie; de gezondheidszorgpsycholoog (GZ) is daarna nog twee jaar opgeleid en BIG-geregistreerd. Zij stellen diagnoses (ADHD, autisme, angststoornis, depressie) en behandelen die, vaak vergoed via de Jeugdwet na verwijzing door huisarts of jeugdteam. Wachttijden lopen op tot maanden; dat is een van de redenen dat ouders bij lichtere vragen eerst naar een coach gaan.
Naar wie ga je met welke vraag?
- Mijn kind is onzeker, boos, verlegen, slaapt slecht of heeft ruzie met vriendjes. Kindercoach. Kort traject, snel starten.
- Er is iets ingrijpends gebeurd (scheiding, overlijden) en het blijft hangen. Kindertherapeut of kindercoach met therapeutische opleiding; bij ernstige klachten de huisarts.
- School vraagt om onderzoek naar leren, intelligentie of gedrag. Orthopedagoog, via school of het samenwerkingsverband.
- Je vermoedt ADHD, autisme, een angststoornis of depressie, of je kind functioneert al lang niet. Huisarts of jeugdteam, daarna kinderpsycholoog (GZ) of orthopedagoog-generalist.
- Onveiligheid, zelfbeschadiging, eetproblemen. Direct de huisarts of Veilig Thuis. Geen coach.
Een goede kindercoach zegt dit ook tegen je in het eerste gesprek. Coaches die 'alles' aankunnen, kunnen beter vermeden worden.
Voor wie een beroep kiest
Wil je diagnoses stellen en in de zorg werken, dan is de universitaire route (psychologie of pedagogiek, daarna GZ of OG) de enige weg; reken op zes tot acht jaar. Wil je snel en praktisch met kinderen werken bij alledaagse vragen, dan is een kindercoach opleiding van een half jaar tot anderhalf jaar de route. De opleidingen voor kinderpsycholoog en kindercoach zijn dus geen alternatieven van elkaar; het zijn verschillende beroepen met een verschillende plek in de keten.
Bronnen: IGJ, overzicht beschermde titels Wet BIG; Adiona; NIP en NVO; Kindercoachnetwerk (tarieven en vergoeding).
Veelgestelde vragen
Mag een kindercoach een diagnose stellen?
Nee. Diagnoses stellen is voorbehouden aan BIG-geregistreerde professionals zoals de GZ-psycholoog en orthopedagoog-generalist. Een kindercoach verwijst bij vermoedens van een stoornis door.
Is een orthopedagoog hetzelfde als een kinderpsycholoog?
Nee. Een orthopedagoog is opgeleid in de pedagogiek en richt zich op leer- en ontwikkelingsproblemen; een kinderpsycholoog is opgeleid in de psychologie en richt zich op psychische klachten. In de praktijk overlappen ze en werken ze vaak samen.
Wordt een kindercoach vergoed door de zorgverzekeraar?
Niet uit de basisverzekering. Sommige aanvullende verzekeringen vergoeden een deel als de coach lid is van NFG, RBCZ, VIT of ABvC. Psychologen en orthopedagogen worden bij verwijzing vergoed via de Jeugdwet.

